سقف قیمت
همچنین: سقف قیمتی، سقف تاریخی
سقف قیمت یعنی دولت یا نهادهای ناظر، خط قرمزی برای قیمتها تعیین میکنند و فروشنده حق ندارد کالا را گرانتر از آن بفروشد. هدف اصلی این کار در اقتصاد ایران، کنترل تورم در سفره مردم و جلوگیری از جهش قیمتها در زمان بحران است. وقتی دولت احساس میکند قیمت یک کالای حیاتی مثل نان، بنزین یا حتی خودروی داخلی بیش از حد بالا رفته، با دستور مستقیم، قیمتی را به عنوان سقف قانونی اعلام میکند.
اگرچه این کار با نیت حمایت از مصرفکننده انجام میشود، اما در واقعیت میتواند به ضرر خریدار تمام شود. برای مثال، وقتی سقف قیمت مرغ کمتر از هزینه واقعی تولید برای مرغدار تعیین میشود، تولیدکننده انگیزه خود را از دست میدهد و مرغ در مغازهها نایاب میشود. نتیجه این است که شما مجبور میشوید ساعتها در صفهای دولتی بایستید یا همان کالا را با قیمتی بسیار بالاتر از سقف قانونی، از بازار سیاه تهیه کنید.
در بازار مسکن ایران نیز تعیین سقف برای افزایش اجارهبها نمونهای از این سیاست است. این کار معمولاً باعث میشود قراردادها به صورت پنهانی و خارج از بنگاه نوشته شوند یا مالکان تمایل کمتری به اجاره دادن ملک خود داشته باشند. در واقع، سقف قیمت اگر با واقعیتهای هزینه تولید و تورم همخوانی نداشته باشد، به جای ارزان کردن زندگی، دسترسی مردم به کالا و خدمات را سختتر و کیفیت آنها را کمتر میکند.
چرا الان مهم است
تازهبا اوجگیری تنشهای منطقهای و جهش قیمت دلار و طلا، بار دیگر بحث «سقف قیمت» و مقابله با گرانی در فضای اقتصادی داغ شده است. تجربه شکستخورده کنترل دستوری قیمتها در تاریخ، از شکر تا بازار ارز، نشان میدهد که در شرایط التهاب، فشار بر قیمتها به جای مهار تورم، اغلب به فلج شدن بازار و کاهش عرضه منجر میشود.
آخرین اخبار با این مفهوم
فشار جنگ خلیجفارس بر جیب چینیها؛ چرا پکن به دنبال پایان تنش است؟
افزایش هزینههای انرژی در چین به دلیل جنگ، پکن را به سمت دیپلماسی فعالتر برای پایان مناقشه سوق داده است.
۲۲ شهریور ۱۴۰۵
دلار در آستانه رکوردشکنی؛ تنشهای نظامی بازار طلا و ارز را ملتهب کرد
تنشهای نظامی و انتظارات تورمی، دلار را به سقف تاریخی رساند و بازار طلا و سکه را ملتهب کرد.
۱۸ شهریور ۱۴۰۵
رکوردشکنی تاریخی طلا و سکه؛ پیشبینی بازار در هفته سوم شهریور
بازار طلا و سکه با تکیه بر رشد دلار و تنشهای سیاسی، هفتهای رکوردی را ثبت کرد و وارد کانالهای قیمتی جدید شد.
۱۳ شهریور ۱۴۰۵
درسهای تاریخی از شکست قیمتگذاری دستوری در پاریس انقلابی
قیمتگذاری دستوری در پاریس انقلابی نهتنها مشکل گرسنگی را حل نکرد، بلکه به قحطی و فروپاشی بازار انجامید.
۳ شهریور ۱۴۰۵
چرا سرکوب قیمتها، اقتصاد را فلج میکند؟
قیمتگذاری دستوری با حذف سیگنالهای بازار، منجر به کمبود کالا و نقض حق مالکیت میشود؛ قیمت باید آزادانه تعیین شود.
۱۳ مرداد ۱۴۰۵
درسهای تاریخی از شکست کنترل قیمت شکر در جنگ جهانی اول
کنترل قیمتها با ایجاد کمبود و بوروکراسی، به جای حمایت از مصرفکننده، به قفسههای خالی و رانتخواری منجر میشود.
۲۳ تیر ۱۴۰۵
بیراهه مهار تورم مسکن؛ چرا سلب اختیار از موجران به ضرر مستاجران تمام میشود؟
دولت با محدود کردن حق مالکیت به دنبال مهار اجارهبهاست، اما کارشناسان معتقدند این مداخله باعث کاهش عرضه و گرانی بیشتر میشود.
۸ تیر ۱۴۰۵
انجماد اجارهبها در نیویورک: پیروزی سیاسی ممدانی یا بحران عرضه در آینده؟
نیویورک اجارهبهای یک میلیون خانه را منجمد کرد؛ تصمیمی محبوب برای مستاجران فعلی اما نگرانکننده برای آینده عرضه مسکن.
۸ تیر ۱۴۰۵
چرا سقف ۲۵ درصدی اجارهبها میتواند بازار مسکن ایران را به بنبست بکشاند؟
تعیین سقف ۲۵ درصدی برای اجارهبها در ایران، ریسک خروج مالکان از بازار را دارد؛ تجربه آرژانتین ثابت کرد آزادسازی قیمتها باعث افزایش عرضه و کاهش واقعی هزینهها میشود.
۷ تیر ۱۴۰۵