اقتصاد اسلامی

اقتصاد اسلامی یعنی اداره امور مالی و معیشتی جامعه بر اساس اصول فقهی که مهم‌ترین ویژگی آن ممنوعیت «ربا» یا همان بهره پول است. در این نگاه، پول نباید صرفاً با گذشت زمان زاید شود، بلکه باید در فعالیت‌های واقعی تولیدی به گردش درآید تا سود حاصل شود. در ایران، این مفهوم پایه و اساس قانون عملیات بانکی بدون ربا است که تمام قراردادهای بانکی شما، از وام خرید کالا تا سپرده‌های سرمایه‌گذاری، بر مبنای آن تنظیم می‌شود.

در زندگی روزمره، اثر این نظام را در قالب «عقود اسلامی» می‌بینیم؛ مثلاً وقتی از بانک وام می‌گیرید، روی کاغذ شما با بانک «مشارکت» می‌کنید یا بانک کالا را برای شما می‌خرد و با سود مشخصی به شما می‌فروشد (مرابحه). تفاوت اصلی آن با اقتصاد کلاسیک در این است که ریسک و سود باید میان بانک و مشتری تقسیم شود. هرچند در ساختار فعلی ایران، این سازوکار بیشتر به شکل نرخ‌های سود علی‌الحساب درآمده، اما هدف نهایی آن پیوند زدن بخش پولی به بخش واقعی اقتصاد و جلوگیری از انباشت ثروت بدون کار مولد است.