اقتصاد پلتفرمی

اقتصاد پلتفرمی یعنی بازاری که در آن مکان فیزیکی جای خود را به زیرساخت دیجیتال داده است. در این مدل، یک شرکت خودش لزوماً کالا یا خودرو ندارد، بلکه بستری فراهم می‌کند تا صاحبان کالا و خدمات بتوانند مشتری خود را پیدا کنند. این ساختار با استفاده از داده‌ها و الگوریتم‌ها، هزینه جست‌وجو و معامله را برای هر دو طرف به حداقل می‌رساند و باعث می‌شود بازاری که قبلاً پراکنده بود، یک‌جا جمع شود. در ایران، ظهور پلتفرم‌هایی مثل اسنپ، دیجی‌کالا و دیوار، مفهوم کسب‌وکار را برای مردم تغییر داده است. برای مثال، پیش از این یک راننده باید ساعت‌ها در آژانس منتظر مسافر می‌ماند، اما حالا با این فناوری، بهره‌وری زمان و درآمدش بالا رفته است. از طرفی، خریدار هم با مقایسه قیمت‌ها در لحظه، قدرت چانه‌زنی بیشتری پیدا کرده و از انحصار محلی مغازه‌دارها رها شده است. این مدل اقتصادی با ایجاد اقتصاد اشتراکی، دارایی‌های راکد مردم مثل خودروی شخصی یا کالاهای دست‌دوم را به منبع درآمد تبدیل کرده است. با این حال، وابستگی معیشت میلیون‌ها ایرانی به این پلتفرم‌ها باعث شده هرگونه تغییر در قوانین اینترنت یا کارمزد این شرکت‌ها، مستقیماً روی سفره و قدرت خرید کاربران اثر بگذارد.