سیاست پولی انقباضی
وقتی بانک مرکزی تشخیص میدهد که حجم پول در دست مردم و بانکها بیش از حد زیاد شده و باعث گرانی سریع کالاها شده است، سیاست انقباضی را اجرا میکند. در این وضعیت، بانک مرکزی با ابزارهایی مثل افزایش نرخ بهره (سود بانکی) یا بالا بردن ذخیره قانونی بانکها، نقدینگی را از بازار جمع میکند تا تقاضا برای خرید کاهش یابد و تب تورم فروکش کند.
برای یک فرد عادی در ایران، سیاست انقباضی یعنی وام گرفتن از بانکها بسیار سخت و دشوار میشود و نرخ سودِ تسهیلات بالا میرود. این کار اگرچه باعث میشود نقدینگی کمتری به سمت بازارهایی مثل دلار، طلا یا مسکن برود و قیمتها آرام بگیرد، اما همزمان میتواند باعث رکود در بازارها و سخت شدن شرایط برای تولیدکنندگانی شود که برای چرخاندن چرخ کارخانهشان به وامهای بانکی وابسته هستند.
چرا الان مهم است
تازهاین روزها با افزایش نرخ بهره تا مرز ۴۵ درصد، بانک مرکزی عملاً سیاست انقباضی شدیدی را برای مهار «پول داغ» و کنترل نوسانات ارزی در پیش گرفته است. این رویکرد که با هدف کاهش سرعت گردش پول و مقابله با تورم اجرا میشود، حالا به تیغی دو لبه تبدیل شده که از یک سو به دنبال ثبات بازارهاست و از سوی دیگر، نگرانیها بابت رکود تولید و فشار بر بازار سرمایه را دوچندان کرده است.
آخرین اخبار با این مفهوم

واکاوی بازدهی بازارهای کالایی ایران در تیرماه؛ قیر پیشتاز، فلزات در سایه
در تیرماه، رشد دلار و نفت، بازدهی مثبت بورس کالا را رقم زد؛ قیر پیشتاز و فلزات عقبمانده بودند.
۳ مرداد ۱۴۰۵
چالشهای افزایش سپرده قانونی؛ آیا ترمز نقدینگی کشیده میشود؟
افزایش سپرده قانونی با هدف مهار تورم، میان کارشناسان بر سر اثربخشی و پیامدهای آن برای تولید بحثبرانگیز شده است.
۲ مرداد ۱۴۰۵
چرا دلار در تهران مقابل تنشهای نظامی مقاومت کرد؟
دلار در بازار نقدی تهران به دلیل مداخله بازارساز و نبود تقاضای خرد، در برابر تنشهای نظامی مقاوم ماند.
۲ مرداد ۱۴۰۵
جهش ۳۰ درصدی قیر در بورس کالا؛ اثر تنشهای خاورمیانه بر بازار ایران
تنشهای خاورمیانه و رشد دلار، گواهیهای سپرده کالایی در بورس ایران را به مقصد جذاب سرمایهگذاران تبدیل کرد.
۲۶ تیر ۱۴۰۵
دلار در آستانه رکوردشکنی؛ تأثیر تنشهای منطقهای بر بازار ارز و طلا
تنشهای ژئوپلیتیک و اخبار متناقض، دلار و طلا را در بازار ایران به سقفهای تاریخی نزدیک کرد.
۲۴ تیر ۱۴۰۵
بازگشت طلا به مدار صعودی؛ دادههای ضعیف اشتغال آمریکا موتور محرک فلز زرد
دادههای ضعیف اشتغال آمریکا و تضعیف دلار، طلا را به مدار صعودی بازگرداند و تحلیلگران را به آینده این فلز خوشبین کرد.
۱۳ تیر ۱۴۰۵
رمزگشایی از پدیده «پول داغ»؛ چرا نقدینگی در ایران تورمزاتر شده است؟
افزایش سهم پول نقد در نقدینگی و رشد سرعت گردش آن، قدرت تورمزایی ریال را در ایران به شدت افزایش داده است.
۱۰ تیر ۱۴۰۵
تیغ دو لبه نرخ بهره ۴۵ درصدی: مهار موقت تورم یا سقوط تولید و بورس؟
افزایش نرخ بهره در ایران مسکنی کوتاهمدت برای تورم است که ریسک رکود تولید و بحران بانکی را در بلندمدت دارد.
۷ تیر ۱۴۰۵
بازگشت هیجان به بازار ارز؛ چرا دلار ۹ هزار تومان گران شد؟
دلار با جهش ۹ هزار تومانی به ۱۶۵ هزار تومان رسید؛ ترکیبی از ریسکهای سیاسی داخلی و فشار فدرال رزرو بر بازارهای جهانی، محرک اصلی این نوسان است.
۶ تیر ۱۴۰۵
عقبنشینی طلا و مس در بورس کالا؛ شمش روی برخلاف جریان بازار درخشید
کاهش ریسکهای سیاسی و نوسانات بازارهای جهانی، اکثر داراییهای بورس کالا را نزولی کرد؛ روی تنها برنده هفته بود.
۵ تیر ۱۴۰۵
سقوط ۱۲ درصدی دلار در سایه تفاهم ایران و آمریکا؛ بازارها در وضعیت پساجنگ
تفاهم ایران و آمریکا قیمت دلار را ۱۲٪ کاهش داد، اما سیاستهای انقباضی فدرال رزرو مانع ریزش بیشتر طلای جهانی شد.
۲۹ خرداد ۱۴۰۵