لیبرالیسم اقتصادی
همچنین: لیبرالیسم
لیبرالیسم اقتصادی یعنی سپردنِ فرمانِ اقتصاد به دستِ مردم و بازار، به جای دولت. در این نگاه، اعتقاد بر این است که اگر هر کس آزادانه دنبال سودِ شخصیِ خودش باشد و دولت فقط امنیت و قانون را حفظ کند، در نهایت کلِ جامعه ثروتمندتر میشود. این یعنی دولت نباید تعیین کند چه چیزی تولید شود یا قیمتِ نان و ماشین چقدر باشد؛ بلکه عرضه و تقاضا در بازار باید این مسائل را معلوم کنند. در اقتصادِ ایران، بحثِ لیبرالیسم معمولاً در مقابلِ اقتصادِ دولتی یا قیمتگذاریِ دستوری قرار میگیرد. مثلاً وقتی دولت قیمتِ خودرو را ثابت نگه میدارد، طرفدارانِ لیبرالیسم میگویند این کار باعثِ رانت و ایجادِ صف میشود و بهتر است قیمت در حاشیهٔ بازار تعیین شود تا تولیدکننده انگیزهٔ رقابت و افزایش کیفیت داشته باشد. برای شما، این یعنی در یک سیستمِ لیبرال، دولت به جای سهمیهبندی یا دخالت در نرخِ ارز، اجازه میدهد رقابت کیفیت را بالا ببرد، هرچند ممکن است در کوتاهمدت با حذفِ یارانهها، قیمتها واقعی و گرانتر به نظر برسند.
چرا الان مهم است
تازهاین روزها با داغ شدن دوباره مناظرههای فکری میان طرفداران آزادی اقتصادی و منتقدان چپگرا، پرسش از جایگاه دولت در سفره مردم به صدر اخبار بازگشته است. بازخوانی ریشههای تاریخی مشروطه و مقایسه آن با الگوهای توسعه جهانی، نشان میدهد که جامعه ایران همچنان در جستوجوی راهی برای محدود کردن قدرت مداخلهگر دولت و برقراری حاکمیت قانون برای نجات اقتصاد است.
آخرین اخبار با این مفهوم

چرا مشروطه از مسیر قانونگرایی منحرف شد؟ تحلیل ریشههای افراطگرایی
انحراف مشروطه ناشی از نفوذ جریانهای افراطی و خشونت سیاسی بود که مسیر قانونگرایی را به اقتدارگرایی تغییر داد.
۱ مرداد ۱۴۰۵
انقلاب شکوهمند؛ چگونه محدودیت قدرت پادشاه، موتور توسعه اقتصادی شد؟
انقلاب شکوهمند با محدود کردن قدرت پادشاه و تثبیت حاکمیت قانون، زیربنای توسعه اقتصادی مدرن را بنا نهاد.
۲۹ تیر ۱۴۰۵
تقابل لیبرالیسم و چپ در ایران؛ مناظره موسی غنینژاد و میلاد دخانچی
مناظرهای جنجالی درباره تقابل اندیشههای لیبرال و چپ در مسیر توسعه اقتصادی و سیاسی ایران.
۲۶ تیر ۱۴۰۵
هلند قرن هفدهم؛ چگونه نخستین حکومت لیبرال جهان موتور پیشرفت را روشن کرد؟
هلند قرن ۱۷ با ترکیب آزادیهای سیاسی، مذهبی و بورس آمستردام، الگوی اولیه پیشرفت لیبرال را پیش از انگلیس و آمریکا خلق کرد.
۱ تیر ۱۴۰۵
از بحران سیاسی در لندن تا نبرد پنهان سینودلار و پترویوآن برای جایگزینی دلار
مروری بر سقوط دولت بریتانیا، رقابت ارزهای جهانی و تغییرات استراتژیک در سیاستهای انرژی اروپا.
۱ تیر ۱۴۰۵