نفتا
نفتا را میتوان مایع واسطه در صنعت نفت دانست؛ چیزی بین گاز و بنزین که از تقطیر نفت خام یا میعانات گازی به دست میآید. این ماده به تنهایی کاربرد سوختی چندانی ندارد، اما خوراک استراتژیک مجتمعهای پتروشیمی برای تولید الفینهاست که در نهایت به پلاستیک، نایلون، رنگ و شوینده تبدیل میشوند. در ایران به دلیل وجود منابع عظیم پارس جنوبی، نفتا یکی از مهمترین محصولات صادراتی و همچنین ماده اولیه حیاتی برای غولهای پتروشیمی کشور محسوب میشود.
برای مردم عادی و سهامداران، نوسان قیمت نفتا دو پیامد مستقیم دارد. از یک سو، نفتا جزو اصلی تولید بنزین است و تغییر در عرضه آن میتواند تراز بنزین کشور را تحت تاثیر قرار دهد. از سوی دیگر، بسیاری از شرکتهای پتروشیمی بزرگ در بورس تهران از نفتا به عنوان خوراک استفاده میکنند؛ بنابراین افزایش قیمت جهانی نفتا اگرچه درآمد ارزی کشور را بالا میبرد، اما هزینههای تولید این شرکتها را افزایش داده و سود سهامدارانشان را دستخوش تغییر میکند. همچنین، گران شدن این ماده در نهایت باعث افزایش قیمت تمامشده هر کالایی میشود که در بستهبندی آن از پلاستیک استفاده شده است.
چرا الان مهم است
تازهتنشهای اخیر در خاورمیانه و مسیرهای ترانزیتی، بازار «نفتا» را به عنوان خوراک اصلی پتروشیمیها به صدر اخبار آورده است. نوسان قیمت این محصول در ایران، مستقیماً روی بازار جهانی اتیلن اثر گذاشته و نشان میدهد چطور اختلال در تولید یا صادرات این ماده اولیه، میتواند از قیمت پلاستیک بستهبندی تا هزینههای نهایی کالاهای مصرفی را در دنیا جابهجا کند.
آخرین اخبار با این مفهوم

شوک ۱۲ درصدی به بازار جهانی اتیلن؛ اثبات وابستگی پتروشیمی جهان به ثبات ایران
تنشهای اخیر با درگیر کردن ۱۲٪ ظرفیت اتیلن جهان، نشان داد که بدون ثبات ایران، زنجیره جهانی پتروشیمی با بحران جدی روبروست.
۱ تیر ۱۴۰۵
از تنگه هرمز تا کافههای لندن: چگونه تنشهای خاورمیانه قیمت کروسان را دو برابر کرد؟
تنشهای ژئوپلیتیک در خاورمیانه با گران کردن سوخت و کود، قیمت مواد غذایی را در قلب اروپا جهش داده است.
۳۱ خرداد ۱۴۰۵