همانی حسابداری
همانی حسابداری پایه و اساس ترازنامه است و به زبان ساده میگوید داراییهای شما همیشه از دو منبع تامین میشوند: یا بدهی (پولی که از بانک یا دیگران قرض گرفتهاید) یا سرمایه (آورده نقدی و سود انباشته خودتان). در اقتصاد ایران، این فرمول مثل یک ترازو عمل میکند که دو کفه آن یعنی «داشتهها» و «منابع تامین آنها» باید همیشه با هم تراز باشند؛ به همین دلیل است که به گزارش مالی اصلی شرکتها، ترازنامه میگوییم.
برای یک سهامدار در بورس تهران، درک این همانی بسیار حیاتی است. وقتی در سایت کدال صورتهای مالی یک شرکت را بررسی میکنید، این رابطه به شما میگوید که رشد داراییهای شرکت از چه راهی بوده است. اگر داراییها زیاد شده اما همزمان بدهیها هم به همان اندازه بالا رفته باشد، یعنی شرکت با وام گرفتن بزرگ شده که در شرایط تورمی ایران میتواند ریسک هزینههای مالی سنگین را به همراه داشته باشد؛ اما اگر رشد از سمت سرمایه باشد، نشاندهنده سودآوری واقعی و پایداری داراییهاست.
چرا الان مهم است
تازهدر روزهای اخیر، بحثهای داغی درباره تفاوتِ «تراز بودنِ دفترها» با «علتِ واقعیِ تورم و ناترازی» شکل گرفته است. در اقتصاد ایران که ناترازیِ بانکها و بودجه بیداد میکند، درکِ «همانی حسابداری» حیاتی است؛ چون به ما یاد میدهد که برابر بودنِ دو طرفِ ترازنامه، لزوماً به معنای سلامتِ مالی نیست و نباید تساویهای ریاضی را با راهحلهای اقتصادی یا روابطِ علّی اشتباه گرفت.
آخرین اخبار با این مفهوم
چرا نباید روابط حسابداری را با روابط علّی در اقتصاد اشتباه گرفت؟
روابط حسابداری (مانند سود یا GDP) معلول هستند، نه علت؛ تورم و کسری تجاری ریشههای عمیقتری دارند.
۵ تیر ۱۴۰۵