ژئوپلیتیک
ژئوپلیتیک به زبان ساده یعنی «سیاستِ متأثر از جغرافیا». یعنی جای دقیق یک کشور روی نقشه، داشتنِ مرز آبی، دسترسی به منابع انرژی یا همسایگی با قدرتهای بزرگ، چقدر در تعیین سرنوشت اقتصادی آن نقش دارد. برای ایران، ژئوپلیتیک یعنی قرار گرفتن در قلب خاورمیانه و داشتنِ کلیدِ یکی از مهمترین آبراههای جهان که باعث میشود هر اتفاقی در منطقه، بلافاصله به یک موضوع اقتصادی و معیشتی تبدیل شود. این موضوع مستقیماً با جیب مردم در ارتباط است. وقتی تنش ژئوپلیتیک در خلیج فارس یا مرزها بالا میرود، هزینه بیمه کشتیها زیاد شده و صادرات و واردات با چالش مواجه میشود که نتیجهاش را در جهش قیمت دلار و تورم کالاها میبینیم. در مقابل، اگر ایران بتواند از موقعیت خود به عنوان پل ارتباطی میان شرق و غرب استفاده کند، درآمد پایدار ترانزیتی ایجاد میشود که به جای نوسان، باعث ثبات ارزش پول ملی و رونق کسبوکارهای داخلی میگردد.
چرا الان مهم است
تازهموقعیت جغرافیایی ایران در قلب مسیرهای انرژی، بار دیگر نبض بازارها را به دست گرفته است. تنش در تنگه هرمز و دریای سرخ، با تهدید امنیت صادرات نفت، مستقیماً قیمت ارز و تورم داخلی را تحت تأثیر قرار میدهد. امروز هر حرکت نظامی یا دیپلماتیک در منطقه، فراتر از سیاست، به معنای تغییر در هزینههای معیشت و ارزش داراییهای ایرانیان است.
آخرین اخبار با این مفهوم

فرصتهای ژئوپلیتیک ایران در جهان پساقطبی: از امنیت جمعی تا مدیریت تنگه هرمز
ایران باید با گذار به امنیت جمعی و مدیریت هوشمند اهرمهای ژئوپلیتیک، فرصتهای توسعه اقتصادی را تقویت کند.
۳ مرداد ۱۴۰۵
چرا قیمت نفت در بازار فیزیکی از شاخصهای جهانی پیشی گرفته است؟
تنشهای ژئوپلیتیک باعث شده قیمت نفت در بازار فیزیکی به دلیل کمبود عرضه موثر، از شاخصهای جهانی جدا شود.
۳ مرداد ۱۴۰۵
پایان عصر امنیت وارداتی؛ خلیجفارس به دنبال نظم امنیتی بومی
جنگ اخیر ثابت کرد امنیت خلیجفارس دیگر با اتکا به قدرتهای خارجی تأمین نمیشود و نیازمند همکاری بومی است.
۳ مرداد ۱۴۰۵
پایان عصر امنیت آمریکایی در خلیجفارس؛ بازنگری در اتحادهای منطقهای
شکست چتر امنیتی آمریکا در خلیجفارس، کشورهای منطقه را به سمت بازنگری در اتحادهای استراتژیک سوق داده است.
۳ مرداد ۱۴۰۵
بابالمندب؛ چگونه یمن به اهرم فشار جدید در بازار انرژی تبدیل شد؟
تهدید بابالمندب توسط انصارالله، با ایجاد نااطمینانی در تجارت دریایی، امنیت انرژی جهانی و روابط ایران و عربستان را تهدید میکند.
۳ مرداد ۱۴۰۵
پایان عصر امنیت وارداتی؛ خلیجفارس به دنبال معماری امنیتی بومی
امنیت خلیجفارس دیگر با اتکا به قدرتهای خارجی تأمین نمیشود و نیازمند سازوکارهای بومی و دیپلماسی منطقهای است.
۳ مرداد ۱۴۰۵
تهدید یمن علیه تأسیسات نفتی عربستان؛ پایان دوران آتشبس اعلام شد
یمن با پایان دادن به آتشبس، تهدید کرد تأسیسات نفتی عربستان را هدف حملات تلافیجویانه قرار میدهد.
۳ مرداد ۱۴۰۵
حملات پهپادی و موشکی یمن به تاسیسات آرامکو در عربستان
حملات موشکی و پهپادی یمن به تاسیسات نفتی آرامکو در عربستان در واکنش به تداوم محاصره.
۳ مرداد ۱۴۰۵
زیدآبادی: چین منفعل است؛ روسیه منتظر نقطه جوش بحران برای میانجیگری
زیدآبادی چین را در قبال تنشهای ایران منفعل و روسیه را در انتظار فرصتی برای میانجیگری میبیند.
۳ مرداد ۱۴۰۵
چهار سناریوی پیشروی ترامپ در مواجهه با ایران؛ از تقابل نظامی تا مذاکره
نیوزویک چهار گزینه پرریسک ترامپ در برابر ایران را بررسی کرده که مذاکره کمهزینهترین اما بیاعتمادترین آنهاست.
۳ مرداد ۱۴۰۵
چرا کویت به هدف اصلی استراتژی نظامی جدید ایران در خلیجفارس تبدیل شده است؟
ایران با هدف قرار دادن کویت، بدون درگیری مستقیم با آمریکا، هزینههای امنیتی حضور نظامی واشنگتن در منطقه را افزایش میدهد.
۳ مرداد ۱۴۰۵
نفت در تلاطم جنگ؛ چرا بازار جهانی همچنان نگران است؟
تنشهای ژئوپلیتیک نفت را به کانال ۱۰۰ دلار رسانده و با وجود اصلاح موقت، بازار همچنان صعودی است.
۲ مرداد ۱۴۰۵
دیدار نخستوزیر عراق با مقامات ارشد ایران؛ تأکید بر همکاریهای قضایی و منطقهای
نخستوزیر عراق در دیدار با مقامات ایرانی بر تقویت همکاریهای دوجانبه، بهویژه در حوزههای قضایی و منطقهای تأکید کرد.
۲ مرداد ۱۴۰۵
سقوط ۶۷ درصدی سرمایهگذاری خارجی در خاورمیانه؛ سایه جنگ بر اقتصاد منطقه
جنگ در خاورمیانه منجر به کاهش دوسوم سرمایهگذاریهای خارجی شده، اما کارشناسان آن را وقفهای موقت میدانند.
۲ مرداد ۱۴۰۵
استراتژی عاصم منیر: پاکستان در جستجوی قدرت منطقهای میان بحرانهای داخلی
عاصم منیر با دیپلماسی فعال به دنبال قدرت منطقهای است، اما بحرانهای اقتصادی و داخلی ثبات او را تهدید میکند.
۲ مرداد ۱۴۰۵
سفر الزیدی به تهران؛ آزمون دشوار بغداد در موازنه میان ایران و آمریکا
سفر نخستوزیر عراق به تهران، تلاشی برای حفظ موازنه میان ایران و آمریکا در سایه تنشهای منطقهای است.
۲ مرداد ۱۴۰۵
استراتژی جدید اعراب: استقراض کلان برای دور زدن تنگه هرمز
کشورهای خلیج فارس با استقراض کلان، در حال ساخت زیرساختهای جایگزین برای دور زدن تنگه هرمز هستند.
۲ مرداد ۱۴۰۵
پانهتا: آمریکا با واگذاری کنترل تنگه هرمز به ایران، اشتباه راهبردی مرتکب شد
پانهتآ مدعی شد آمریکا با امضای یک یادداشت تفاهم، کنترل راهبردی تنگه هرمز را به ایران واگذار کرده است.
۲ مرداد ۱۴۰۵
هشدار گوترش درباره بحران خاورمیانه: دیپلماسی تنها راه جلوگیری از فاجعه است
گوترش با هشدار نسبت به گسترش درگیریهای خاورمیانه، بر لزوم دیپلماسی و امنیت مسیرهای دریایی تأکید کرد.
۱ مرداد ۱۴۰۵
تنگه هرمز مسدود شد؛ توقف تردد کشتیهای تجاری و نفتی
انسداد تنگه هرمز توسط سپاه پاسداران، تردد کشتیهای نفتی و تجاری را با محدودیت جدی مواجه کرد.
۱ مرداد ۱۴۰۵