کارتل

کارتل یعنی وقتی چند تولیدکننده یا فروشنده بزرگ که باید با هم رقابت کنند، پشت پرده با هم دست دوستی می‌دهند. آن‌ها به جای اینکه با کاهش قیمت یا افزایش کیفیت برای جذب مشتری تلاش کنند، توافق می‌کنند که قیمت را از یک حد مشخص پایین‌تر نیاورند یا مقدار تولید را عمداً کم نگه دارند تا بازار همیشه تشنه بماند. در واقع، آن‌ها رقابت را که موتور محرک کیفیت و ارزانی است از بین می‌برند تا سود خودشان را در امن‌ترین حالت ممکن نگه دارند.

در اقتصاد ایران، اثر کارتل‌ها را می‌توان در بازارهایی مثل سیمان، فولاد یا حتی برخی محصولات پروتئینی دید؛ جایی که با وجود چندین تولیدکننده مختلف، قیمت‌ها به شکلی هماهنگ و ناگهانی جهش می‌کنند. وقتی کارتل شکل می‌گیرد، شما به عنوان مصرف‌کننده حق انتخاب واقعی ندارید، چون همه فروشندگان بر سر یک قیمت بالا به توافق رسیده‌اند. این وضعیت مستقیماً به جیب خانواده‌ها فشار می‌آورد و باعث می‌شود حتی با وجود تولید کافی در کشور، کالاها با قیمتی بسیار بالاتر از ارزش واقعی‌شان به دست مردم برسند.