اقتصاد موازی
اقتصاد موازی همان جریانی از پول و کالا است که زیر رادار دولت حرکت میکند. در ایران، وقتی از مغازهداری بدون فاکتور خرید میکنید، یا وقتی دلار را نه از سامانه نیما بلکه از دلالهای خیابان فردوسی میخرید، وارد این بخش شدهاید. این اقتصاد لزوماً شامل فعالیتهای غیرقانونی نیست، بلکه بخش بزرگی از آن کارهای قانونی است که فقط ثبت نمیشوند تا مالیات نپردازند یا از قوانین دستوپاگیر عبور کنند. این موضوع مستقیماً روی سفره مردم اثر دارد چون باعث میشود آمارهای تورم و بیکاری که دولت اعلام میکند با واقعیت زندگی ما همخوانی نداشته باشد. وقتی بخش بزرگی از نقدینگی در اقتصاد موازی میچرخد، دولت نمیتواند قیمتها را کنترل کند و در نتیجه قدرت خرید شما ناگهان افت میکند. همچنین، این وضعیت باعث میشود بار اصلی مالیات فقط روی دوش کارمندان و کسبوکارهای شناسنامهدار بیفتد و دلالان ثروتمندتر شوند.
چرا الان مهم است
تازهرشد بازار چند ده هزار میلیاردی فیلترشکنها نشان میدهد که چطور محدودیتهای قانونی، یک «اقتصاد موازی» و زیرزمینی ایجاد کرده است. این جریان مالی عظیم که خارج از نظارت رسمی و مالیاتی میچرخد، نه تنها هزینه سبد معیشت خانوار را بالا برده، بلکه باعث شده بخشی از سرمایههای کشور به جای تولید، صرف دور زدن موانع شود.
آخرین اخبار با این مفهوم
پارادوکس فیلترینگ؛ چرا بازار میلیاردی فیلترشکنها همچنان امنیتی باقی مانده است؟
فیلترینگ نه تنها دسترسی را محدود نکرده، بلکه با ایجاد یک بازار میلیاردی، ریسکهای امنیتی نفوذ را نیز افزایش داده است.
۷ شهریور ۱۴۰۵