چندجانبه‌گرایی

چندجانبه‌گرایی در واقع یعنی «تخم‌مرغ‌ها را در یک سبد نچیدن» در سطح جهانی. وقتی ایران به‌جای معامله با یک یا دو کشور خاص، وارد پیمان‌های گروهی مثل بریکس یا سازمان شانگهای می‌شود، در حال تمرین چندجانبه‌گرایی است. در این حالت، قوانین تجارت و تبادلات پولی نه توسط یک قطب قدرتمند، بلکه با توافق جمعی تعیین می‌شود تا ریسک همکاری‌های بین‌المللی تقسیم شود و انحصار از دست قدرت‌های بزرگ خارج گردد.

این موضوع مستقیماً با سفره مردم گره خورده است. وقتی ایران بتواند با چندین کشور و با ارزهای مختلف معامله کند، اثر تحریم‌های یک‌جانبه بر قیمت دلار و کالاهای وارداتی کمتر می‌شود. برای مثال، اگر واردات قطعات خودرو یا نهاده‌های دامی از چندین مسیر و کشور مختلف ممکن باشد، با بسته شدن یک راه یا نوسان یک ارز خاص، بازار ناگهان دچار کمبود و جهش قیمت نمی‌شود و معیشت مردم ثبات بیشتری را تجربه می‌کند.