ازدیاد برداشت

وقتی یک چاه نفت حفر می‌شود، در سال‌های اول نفت با فشار طبیعیِ خود مخزن به سطح زمین می‌رسد. اما پس از مدتی این فشار افت می‌کند و بخش بزرگی از نفت در لایه‌های سنگیِ اعماق زمین باقی می‌ماند. ازدیاد برداشت یعنی استفاده از دانش و ابزارهای مهندسی مثل تزریق گاز، آب یا مواد شیمیایی برای «هُل دادن» این نفتِ باقی‌مانده به سمت بالا. در واقع این کار شبیه به فشردنِ آخرین قطرات آب از یک اسفنج خیس است که دیگر با وارونه گرفتن، قطره‌ای از آن نمی‌چکد.

برای اقتصاد ایران که بخش بزرگی از بودجه و تامین ارز خود را از نفت می‌گیرد، این موضوع یک مسئلهٔ حیاتی است. اکثر میدان‌های نفتی بزرگ ما مثل میدان «اهواز» یا «گچساران» پیر شده‌اند و بدون عملیات ازدیاد برداشت، تولید آن‌ها سالانه افت شدیدی می‌کند. هر بشکه نفتی که با این روشِ سخت‌تر از زمین خارج می‌شود، مستقیماً بر تراز تجاری، ثبات نرخ دلار و در نهایت قدرت خرید مردم اثر می‌گذارد؛ چرا که کاهش تولید نفت به معنای کسری بودجه بیشتر و فشار تورمی بر سفره‌های ماست.