مالیه عمومی
مالیه عمومی در واقع همان «کیف پولِ دولت» است. همانطور که هر خانواده باید بداند چقدر درآمد دارد و چقدر خرجِ اجاره و غذا میکند، دولت هم باید برای ادارهٔ کشور برنامهریزی کند. در این علم، بررسی میشود که دولت چطور منابعی مثل درآمدهای مالیاتی، عوارض گمرکی یا ثروتهای ملی مثل نفت را جمعآوری کرده و آنها را بین بخشهای مختلف تقسیم میکند تا وظایف حاکمیتیاش را انجام دهد.
در ایران، مالیه عمومی مستقیماً با سفرهٔ مردم گره خورده است. وقتی دولت با کسری بودجه مواجه میشود، یعنی خرجش بیشتر از دخلش است، ممکن است به راهکارهایی روی بیاورد که نتیجهاش تورم و کاهش قدرت خرید شما باشد. مثلاً وقتی بحثِ «یارانههای نقدی» یا «بودجهٔ ساختِ بزرگراهها» پیش میآید، ما دقیقاً در قلبِ مالیه عمومی هستیم؛ جایی که تصمیم گرفته میشود پولِ محدودِ کشور صرفِ هزینههای جاری شود یا برای پروژههایی که آیندهٔ اقتصادی ایران را میسازند سرمایهگذاری شود.
چرا الان مهم است
تازهبازخوانی تاریخ خزانه خالی در کنار بحثهای تازه پیرامون اصلاح مدیریت داراییهای عمومی (انفال)، نشان میدهد که چالش قدیمی «دخل و خرج دولت» در ایران دوباره به نقطه حساس رسیده است. در روزهایی که فشارهای بینالمللی بودجه را تحت فشار قرار داده، بازنگری در ساختار مالیه عمومی برای عبور از بنبستهای اقتصادی و حفظ داراییهای متعلق به مردم، به بحثی داغ تبدیل شده است.
آخرین اخبار با این مفهوم

درسهای تاریخی شوستر: چرا استقراض خارجی استقلال مالی ایران را تهدید میکرد؟
شوستر در خاطراتش، استقراض خارجی را عامل اصلی تهدید استقلال مالی و سیاسی ایران در دوران مشروطه میداند.
۲۱ شهریور ۱۴۰۵
چرا ایران در تله موازنه گرفتار است؟ راهکار خروج از بنبست ژئوپلیتیک
ایران برای خروج از بنبستهای تاریخی باید به جای ائتلافهای استراتژیک، به «چند همسونگری» و تعامل اقتصادی با جهان روی آورد.
۶ شهریور ۱۴۰۵
روایت شوستر از خزانه خالی و بدهیهای کلان ایران در دوران مشروطه
شوستر در بدو ورود به ایران با خزانه خالی و بدهیهای سنگین دولتی در دوران مشروطه مواجه شد.
۲ شهریور ۱۴۰۵
انفال و ضرورت اصلاحات ساختاری در حکمرانی داراییهای عمومی ایران
اصلاح ساختار مالیه عمومی و نظارت دموکراتیک بر داراییهای عمومی (انفال) برای خروج از بحران اقتصادی ضروری است.
۲۸ مرداد ۱۴۰۵
انقلاب ساختاری در بریتانیا؛ طرح اندی برنهام برای پایان دادن به سلطه لندن
کاندیدای نخستوزیری بریتانیا با طرح ایجاد دفتر دوم در منچستر، به دنبال درهمشکستن ساختار قدرت سنتی در لندن است.
۸ تیر ۱۴۰۵
جهش ۹۰ درصدی هزینه واردات انرژی هند در پی بحران تنگه هرمز و جنگ علیه ایران
جنگ و انسداد تنگه هرمز، هزینه انرژی هند را دو برابر کرده و اقتصاد این کشور را با بحران ارزی مواجه ساخته است.
۲۹ خرداد ۱۴۰۵