نئومرکانتیلیسم
نئومرکانتیلیسم نسخهی مدرنِ این تفکر قدیمی است که ثروت ملی از طریق تراز تجاری مثبت، یعنی فروش بیشتر به خارج و خرید کمتر از آنها، به دست میآید. در این سیستم، دولت به جای اینکه اجازه دهد بازار آزاد تصمیم بگیرد چه کالایی وارد شود، با وضع تعرفههای سنگین، سهمیهبندی یا حتی ممنوعیت کامل واردات، فضا را برای تولیدکننده داخلی قرق میکند. هدف اصلی این است که ارز کمتری از کشور خارج شود و با انباشت ذخایر ارزی، قدرت اقتصادی و سیاسی دولت در سطح بینالمللی تقویت شود.
برای ما ایرانیها، این سیاست در ممنوعیت واردات خودرو یا لوازم خانگی به وضوح قابل لمس است. دولت با این کار سعی میکند جلوی خروج دلار را بگیرد و بازار را به اجبار در اختیار تولیدکننده داخلی بگذارد تا اشتغال حفظ شود. اما روی دیگر سکه برای مردم، کاهش حق انتخاب و اغلب افزایش قیمتهاست؛ چون وقتی رقابت با برندهای جهانی حذف شود، انگیزه برای ارتقای کیفیت و کاهش قیمت در داخل ضعیف میشود. در واقع، در این سیستم شما به عنوان مصرفکننده، با خرید کالای گرانتر یا کمکیفیتتر، بخشی از هزینهی حمایت از صنعت ملی را مستقیماً از جیب خود پرداخت میکنید.
چرا الان مهم است
تازهبا داغ شدن بحث «امنیت شبکهای» در خلیج فارس، مفهوم نئومرکانتیلیسم در اقتصاد ایران معنای تازهای پیدا کرده است. این رویکرد نشان میدهد که چطور دولتها برای حفظ ثروت ملی، به دنبال پیوند زدن امنیتِ مسیرهای صادراتی با منافع اقتصادی هستند تا در فضای پرتحریم، جریان ورود ارز و تأمین کالاهای اساسی برای سفره مردم دچار اختلال نشود.
آخرین اخبار با این مفهوم
امنیت شبکهای؛ راهکار جایگزین برای مدیریت مخاطرات در خلیج فارس
خلیج فارس نیازمند گذار از امنیت نظامی کلاسیک به «امنیت شبکهای» مبتنی بر مدیریت ریسک و همکاریهای اقتصادی است.
۱۶ مرداد ۱۴۰۵