پیمان دسته‌جمعی کار

پیمان دسته‌جمعی کار در واقع یک قرارداد گروهی است که به جای تک‌تک افراد، میان نماینده کارگران (مانند شورای اسلامی کار) و مدیریت یک واحد تولیدی یا خدماتی امضا می‌شود. هدف این است که حقوق و شرایطی تعیین شود که از کفِ قانونی تعیین‌شده توسط دولت بالاتر باشد. وقتی این پیمان بسته می‌شود، دیگر کارفرما نمی‌تواند به تنهایی شرایط کار را تغییر دهد و هر دو طرف متعهد می‌شوند برای مدتی مشخص (معمولاً یک تا چند سال) به این قواعد پایبند بمانند.

در فضای اقتصادی ایران که تورم مداوم قدرت خرید را کاهش می‌دهد، این پیمان‌ها برای کارگران حکم یک چتر حمایتی را دارند. به عنوان مثال، در کارخانه‌های بزرگی مثل خودروسازی‌ها یا صنایع فولاد، کارگران از طریق این پیمان‌ها مزایایی مثل «حق جذب»، «پاداش افزایش تولید» یا «بیمه تکمیلی» دریافت می‌کنند که در قانون کار اجباری نیستند. این توافق‌ها باعث می‌شود دریافتی نهایی کارگر با واقعیت‌های زندگی و هزینه‌های مسکن و اقلام مصرفی هماهنگ‌تر شود و در مقابل، کارفرما نیز با جلب رضایت جمعی، از بابت تداوم تولید و نبود تنش‌های کارگری آسوده‌خاطر باشد.